Posadzka drewniana na ogrzewaniu podłogowym

Tekst, którego Autorem jest Pan Jarosław Kurnikowski, ukazał się w piśmie Profesjonalny Parkiet Nr 5/43/2008

 

Parkiet lub deski trójwarstwowe można z powodzeniem kłaść na ogrzewanie podłogowe. Prace te wymagają jednak dużej wiedzy i doświadczenia parkieciarskiego. Częsty brak wiedzy na ten temat wywołuje lęk nawet u doświadczonych parkieciarzy. Najprościej wtedy odradzić układanie drewnianej posadzki a przecież posadzki drewniane na ogrzewanym podkładzie to codzienność na dzisiejszym rynku budowlanym Europy.

 

PARKIET I JEGO WŁAŚCIWOŚCI NA OGRZEWANIU PODŁOGOWYM

Drewno jest materiałem higroskopijnym, który przyjmuje i oddaje wilgoć z otoczenia.
Adsorpcja(pęcznienie drewna) i desorpcja (skurcz drewna) są trwałymi i nigdy nie kończącymi się właściwościami drewna. Ażeby posadzkę parkietową utrzymać w bezruchu należy otoczyć ją stałą wilgotnością powietrza 50% i temperaturą otoczenia 20⁰C, co odpowiada wilgotności drewna 9% otrzymanej w wyniku technicznego suszenia i mierzonego metodą suszarkowo-wagową. Poza tym musi być ona ułożona na suchym podkładzie.
Niestety takich warunków nie da się utrzymać, ponieważ na ciągłą zmianę wilgotności drewna mają wpływ: wilgotność jastrychu, zmienny klimat otoczenia, wietrzenie, klimatyzacja, promieniowanie słoneczne, zabiegi pielęgnacyjne posadzki drewnianej, itp. Latem parkiet osiąga wilgotność 11-13% zimą zaś 5-7%. Na taką różnicę zawartości wody związanej w ściankach komórek drewna reaguje drewno z różną szybkością. Panele parkietowe wielowarstwowe, zgodnie z danymi producentów, mają różne skurcze nawet przy tych samych gatunkach użytego drewna.

 

Szybkość reakcji drewna wskutek zmian wilgotności powietrza
Gatunek drewna	Szybkość zmian gabarytów i formy
Dąb	wolno
Buk	szybko
Klon	średnio
Jesion	wolno
Merbau	wolno
Teak	wolno
Obliczenia dotyczą parkietu o grubości 22mm i średniego skurczu gatunku drewna

 

Ogrzewanie podłogowe wymaga starannego rozeznania wszystkich aspektów dotyczących tego tematu. Jednym z tych aspektów jest prawie dwukrotnie większy skurcz drewna ułożonego na podkładzie grzewczym w okresie między latem z zimą, niż przy ogrzewaniu centralnym. Następnym problemem jest rozszerzalność liniowa rozgrzanego podkładu i skurcz posadzki drewnianej pod wpływem temperatury i suchego otoczenia.
Z wieloletniego doświadczenia wiadomo, że drewna "problematyczne" - tzn. takie, które wykazują duży współczynnik skurczu i pęcznienia oraz szybką reakcję przy napływie dodatkowej wilgoci lub jej oddaniu nie nadają się do stosowania na ogrzewanie podłogowe. Należą do nich m.in.: buk, jesion, grab, guatambu, kempas, wenge, klon, brzoza. Wymienione drewna, jak buk, jesion, klon nie poddane modyfikacji reagują bardzo szybko na zmiany klimatu w pomieszczeniu, w którym zostały ułożone.

 

Różnice skurczu w % o 1 % zmiany wilgotności drewna
Dąb	0,26
Buk	0,31
Klon kanadyjski	0,27
Jesion	0,30
Merbau	0,20
Teak	0,21
Parkiet wielowarstwowy	0,015-0,035

 

Należy unikać również cienkich i szerokich desek z jednowarstwowego drewna.
Optymalny stosunek szerokości do grubości powinien wynosić 1:4, tzn. na każdy 1 centymetr grubości przypadają 4 centymetry szerokości.
Typowy parkiet posiada grubość 2,2 cm i jest szeroki na 6-7 cm. Parkiet taki teoretycznie możemy kłaść na podkładzie ogrzewanym. Parkiet ten posiada oporność przewodzenia ciepła w zakresie 0,10 m²K/W, (pamiętajmy - im niższa liczba, tym materiał bardziej energooszczędny), a więc nie przekracza dopuszczalnej normy EN-1264, która dla podłóg ogrzewanych przewiduje wartość przenikania ciepła 0,10 m²K/W.
Zależnie od wzoru ułożenia parkietu występują w posadzce parkietowej siły, które się dodają lub powodują iż parkiet nie wykonuje nadmiernej "pracy". Takim niebezpiecznym wzorem, powodującym działanie sił sumujących jest "okrętówka". Wzory bezpieczne to "jodełka", "kwadraty", "plecionka". Poprzez wybranie odpowiedniego wzoru siły powodujące pęcznienie i skurcz drewna mogą zostać zredukowane nawet o 50%.
Różne rodzaje parkietu wykazują zróżnicowane wartości oporu przenikania ciepła uwarunkowane przez grubość i budowę posadzki drewnianej.

 

Szybkość reakcji drewna wskutek zmian wilgotności powietrza
Rodzaj parkietu	Grubość	Opór przenikania ciepła m2K/W
Mozaika dębowa	8 mm	0,038
Lamparkiet dębowy	10 mm	0,048
Parkiet bukowy	10 mm	0,056
Parkiet deszczułkowy dębowy	22 mm	0,105
Parkiet trójwarstwowy, dwuwarstwowy	10 mm	0,065
Parkiet przemysłowy	23 mm	0,105
Trójwarstowy, dwuwarstwowy/pływająco	13 mm	0,131 + podkład

 

Przewodność cieplna drewna
Gatunek drewna	λ= W/m K
Dąb	0,20
Klon	0,17
Czereśnia	0,17
Buk	0,16
Jesion	0,15
Sosna	0,14
Orzech	0,13
Świerk	0,12

 

Zgodnie z normą EN-1264 parkiet lity, deski, parkiet przemysłowy do grubości 23 mm, a nawet bruk drewniany do 30 mm grubości, można kleić do podkładu grzewczego, np. dwuskładnikowym klejem poliuretanowym.